{"id":13188,"date":"2014-05-28T20:32:15","date_gmt":"2014-05-28T20:32:15","guid":{"rendered":"http:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/?p=13188"},"modified":"2014-05-28T20:32:15","modified_gmt":"2014-05-28T20:32:15","slug":"de-lange-weg-naar-santiago-de-compostella-intermezzo-jan-van-gemert-in-baskenland","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/?p=13188","title":{"rendered":"De lange weg naar Santiago de Compostella, intermezzo: Jan van Gemert in Baskenland…"},"content":{"rendered":"

\"10298686_660009844067464_5169250194055794896_n\"<\/a>
\nPelgrim Jan liet me via Sas<\/em> weten dat hij heel sterke associaties kreeg bij het aanzien van het landschap waar de wandelaars doorheen trokken. Alsof hij het al\u00a0sinds mensenheugnis\u00a0kende. Hij herkende in de omgeving de verbeelding die thuis aan de muur hing; een aquarel, mogelijk een\u00a0gewassen tekening\u00a0in gemengde techniek. (Ik zou er met mijn neus bovenop moeten zitten om er meer over te vertellen, ik heb slechts een foto…)<\/p>\n

Ik weet het welhaast zeker: Jan betrok het schilderij van of via vriend en collega Theo van Gemert<\/em>. Het is gemaakt door de vader van Theo, Jan van Gemert<\/em>.<\/p>\n

In een ver verleden deelde ik het atelier met Jan van Gemert<\/span><\/a>. Hij was beeldend kunstenaar in behoorlijk goede doen, ik was een kunstenstudent in arrenmoede. Jan hielp me kunstzinnige problemen op te lossen, en nu en dan schoof hij wat af. Nooit geldelijk, altijd in de materi\u00eble zin. Canvas, olieverf, inkten, papier, het gewone kunstenaarsgedoe. Maar soms ook wijnen, bij voorkeur van Spaanse afkomst en\u00a0Valdepenas was favoriet. Soms ook etenswaar…<\/p>\n

Jan heeft veel landschappen geschilderd in Spanje, hij kwam er graag, hij kwam er vaak. De eenvoud, de gastvrijheid en de overweldigende natuur trokken hem, hij sleepte hele families uit onze contreien er mee naartoe. De delen van Spanje\u00a0die hij verkoos\u00a0waren nog niet overwoekerd met hotels, bed-and-breakfasts en plat vertier. Jan vertelde me over dat kerkje, ergens in het niemandsland van de Basken<\/em>, er hing een \u00e9chte Goya<\/a>, zomaar\u00a0zonder enige bescherming;\u00a0de deur van de kerk was altijd open. Ook was hij al eens een schildering van El Greco<\/a> tegen gekomen, zomaar in het wild. Dat waren nog eens tijden, kom er nu nog eens om…<\/p>\n

En terwijl Jan’s gezelschap vakantie vierde trok\u00a0hij de bergen in om te schilderen. De lokale bevolking sprak Jan eerbiedig aan met Master<\/em>, of ook wel met Profes\u00f3r<\/em>. Hij werd met alle egards behandeld, en zo ook zijn gezelschap.<\/p>\n

Jan verloor een been op\u00a0dertienjarige leeftijd, een handicap die hem zijn hele leven parten heeft gespeeld.\u00a0Hij kreeg er een kunstbeen voor\u00a0in de plaats. Het maakte hem ongeschikt als arbeidsman, maar\u00a0het bood hem w\u00e9l\u00a0de kans om te gaan studeren. M\u00e9t been was Jan nooit kunstenaar geworden, waarschijnlijk\u00a0had er dan\u00a0een carri\u00e8re als wever of metselaar\u00a0voor hem in het verschiet gelegen.<\/p>\n

Jan was een mild-slordig mens, hij raakte wel eens wat kwijt. Het kon dan ook zomaar gebeuren dat hij zijn been verloor, ik heb het zelf bij enige gelegenheid mee mogen maken… Het gebeurde hem ook op een van zijn schildertochten, hij kon niet meer op of neer, been kwijt! Een passerende herder vond de arme invalide en ondernam onmiddellijk actie.\u00a0In het dorp, een paar kilometer verderop, werd een missie gestart. Een ezel plukte men uit\u00a0zijn tredmolen, het was de enige ambulance in de verre omgeving. Jan werd opgehaald en in optocht naar het dorp gevoerd. En de hele lokale bevolking stond aan de weg om de inkomst luister bij te zetten. Het oogde als de Intocht van Christus\u00a0te Brussel<\/a>.<\/p>\n

(Ik heb die verhalen niet alleen van Jan, hij was een bescheiden mens, daar waar het over hemzelf ging.\u00a0Ik hoorde ze van Ome Put<\/em>, van Nieta<\/em>, van Petra,<\/em> van Henk<\/em>. Vraag het aan Nieta<\/em>, ze verteld z\u00f3 een avond vol…)<\/p>\n

In een oeroud compendium, het heette geloof ik: Wie is Wie in de Nederlandse Kunsten<\/em>, kwam ik Jan’s naam tegen. Het compendium was uitgegeven in 1954. Jan stond er te boek als aankomend, talentvol\u00a0Brabants Kunstenaar.<\/p>\n

Jan evenwel, koos in die tijd voor het onderwijs. Die keuze heeft een aantal goede Kunstenaars opgeleverd. Jan kon het vak wegleren, zoveel is zeker. Zijn eigen cari\u00e8re kwam daardoor wel in het gedrang. T\u00e9 weinig tijd voor eigen kunsten, T\u00e9 weinig tijd om zichzelf te ontwikkelen, t\u00e9 veel sociale contacten om te onderhouden. Zijn eigen werk ontwikkelde zich niet uit, het was de tijd van de stilstand.<\/p>\n

Ik heb het hem verweten, die stilstand. Jan echter had meer realiteitszin. Hij laafde zich aan het feit dat hij een aantal jonge mensen op\u00a0het juiste\u00a0spoor had gezet. Het werk dat hij maakte na de pensioengerechtigde leeftijd was een herhaling van wat hij in de jaren vijftig had ontwikkeld. En het was goed zo…<\/p>\n

\u00a9 ellen-paul<\/p>\n

Klik bij Catagories<\/em> (in de rechter kolom), of onder dit artikel op reis naar Santiago<\/em> voor alle artikelen. En voor het overzichtskaartje van Sas<\/em>: klik op de link hieronder.<iframe src=\u201dhttps:\/\/mapsengine.google.com\/map\/embed?mid=zdjs6EO5tq8A.klZPafK3sUQo<\/span><\/span><\/a>\u201d width=\u201d640\u2033 height=\u201d480\u2033><\/iframe><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pelgrim Jan liet me via Sas weten dat hij heel sterke associaties kreeg bij het aanzien van het landschap waar de wandelaars doorheen trokken. Alsof hij het al\u00a0sinds mensenheugnis\u00a0kende. Hij herkende in de omgeving de verbeelding die thuis aan de … Continue reading →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[260],"tags":[],"class_list":["post-13188","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-reis-naar-santiago"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13188","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13188"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13188\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13188"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13188"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ministerieetenendrinken.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13188"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}